EPC aanvragen: stap-voor-stap voor eigenaars

Voor wie nog nooit een EPC liet opmaken, voelt het aanvraagproces vaak onduidelijk aan. Dit artikel loopt stap voor stap door wat je als eigenaar concreet moet doen, van de eerste voorbereiding tot het moment waarop je het afgewerkte attest ontvangt.

Stap 1: bepaal welk type EPC je nodig hebt

Voor een woning of appartement heb je een EPC type A nodig, opgemaakt door een energiedeskundige type A. Voor een kantoor, winkel, school of ander niet-residentieel gebouw heb je een EPC type D nodig, opgemaakt door een energiedeskundige type D. Bij een gebouw met een gemengd gebruik, bijvoorbeeld een winkel met een woning erboven, kan het voorkomen dat je voor beide delen een apart attest nodig hebt.

Stap 2: verzamel de nodige documenten

Hoe meer bewijsstukken je klaar hebt voor het plaatsbezoek, hoe nauwkeuriger en vaak ook hoe voordeliger het attest kan opgemaakt worden, omdat de deskundige minder moet inschatten op basis van zichtbare, maar minder zekere kenmerken.

• Bouwplannen of grondplannen, indien beschikbaar
• Facturen van isolatiewerken, aan dak, muren of vloer
• Facturen of technische fiches van ramen en buitenschrijnwerk
• Facturen of technische fiches van de verwarmingsinstallatie
• Facturen of aanmeldingsbewijs van zonnepanelen of een warmtepomp
• Stedenbouwkundige vergunningen, vooral bij een uitbreiding of verbouwing
• Een vorig EPC, indien het gebouw er al eerder een had

Stap 3: zoek en contacteer een erkende energiedeskundige

Enkel een erkende energiedeskundige mag een geldig EPC opstellen. Je kan een erkende deskundige vinden via de officiele energiekaart van de Vlaamse overheid, of via aanbevelingen van je notaris, makelaar of vastgoedkantoor. Vraag bij voorkeur meerdere offertes op, en vergelijk niet enkel de prijs, maar ook de beschikbaarheid en de duidelijkheid over wat precies inbegrepen is.

Stap 4: plan het plaatsbezoek

Tijdens het plaatsbezoek inspecteert de deskundige het gebouw, meet relevante afmetingen op, en controleert de aanwezige installaties en isolatie. Voor een gewone woning duurt dit doorgaans tussen de dertig en negentig minuten, afhankelijk van de grootte en complexiteit van het gebouw. Zorg dat alle ruimtes, inclusief kelder en zolder, toegankelijk zijn op het moment van het bezoek, en leg de verzamelde documenten uit stap twee klaar.

Stap 5: verwerking van de gegevens

Na het plaatsbezoek verwerkt de deskundige alle vaststellingen in de officiele software van het Vlaams Energie en Klimaatagentschap. Dit gebeurt niet instant tijdens het bezoek zelf, maar nadien, en kan enkele dagen tot enkele weken in beslag nemen, afhankelijk van de drukte bij de deskundige en de complexiteit van het dossier.

Stap 6: ontvangst van het attest

Zodra het EPC afgewerkt is, wordt het geregistreerd in de Energieprestatiedatabank en gekoppeld aan Mijn Woningpas, waar je het als eigenaar kan raadplegen en desgewenst delen. Je ontvangt doorgaans ook een kopie in pdf-vorm van de deskundige zelf.

Stap 7: gebruik het attest correct

Zodra je het attest hebt, moet je het label of de energiescore, samen met de bijhorende officiele iconen, vermelden in elke verkoop- of huuradvertentie. Bij het verlijden van de notariele akte wordt het attest standaard opgevraagd, dus zorg dat het op dat moment nog geldig is.

Veelgemaakte fouten om te vermijden

• Te laat starten, waardoor je onder tijdsdruk komt te staan vlak voor een verkoop of verhuur
• Documenten van renovatiewerken niet bijhouden, waardoor de deskundige een minder gunstige default-waarde moet toepassen
• Enkel op prijs vergelijken zonder te vragen wat precies inbegrepen is
• Denken dat het attest onmiddellijk na het plaatsbezoek klaar is

Vooruitblik: minder werk voor de eigenaar in de toekomst

Onderstaande inschatting is onze eigen analyse, geen bevestigde toekomstige werkwijze.

Stap twee, het verzamelen van documenten, is vandaag nog grotendeels handmatig werk voor de eigenaar. Naarmate meer overheidsdiensten en netbeheerders hun data via gestructureerde, toestemmingsgebaseerde koppelingen delen, bijvoorbeeld via Mijn Woningpas of de energiedata van de netbeheerder, wordt het steeds aannemelijker dat een groot deel van deze documenten in de toekomst automatisch opgehaald kan worden zodra de eigenaar eenmalig toestemming geeft, in plaats van dat hij zelf facturen en vergunningen moet opzoeken en aanleveren. Dit zou stap twee grotendeels overbodig kunnen maken, en het plaatsbezoek zelf sneller en objectiever, omdat de deskundige dan met vooraf gevalideerde gegevens aan de slag kan in plaats van met wat de eigenaar toevallig nog kan terugvinden.