Wat kost het examen voor energiedeskundige type D?
Een concreet overzicht van wat het centraal examen voor energiedeskundige type D kost, hoe de inschrijving via de Energieprestatiedatabank verloopt, en wat er verandert nu het examen sinds 2023 ook nodig is om de erkenning na verloop van tijd te behouden.

Wie erkend energiedeskundige type D wil worden, moet slagen voor een centraal examen dat uitsluitend door VEKA georganiseerd wordt. Dit artikel zet uit wat dit examen concreet kost, hoe de inschrijving verloopt, en wat de recentere regelgeving rond het periodiek herexamineren van energiedeskundigen betekent voor wie de erkenning al behaald heeft.
De kostprijs van het opstartexamen
Het opstartexamen voor kandidaat-energiedeskundige type D kost 300 euro, te betalen bij de inschrijving. Dit bedrag dekt enkel de deelname aan het examen zelf, georganiseerd door VEKA; een eventuele voorbereidende opleiding bij een derde partij is hier niet in inbegrepen en wordt apart aangerekend door de opleidingsverstrekker.
Hoe inschrijven
Inschrijven voor het examen kan via de Energieprestatiedatabank, tot uiterlijk zeven dagen voor de examendatum. Een kandidaat moet zich eerst en eenmalig registreren als student type D, via de optie activeren onder registratie in de Energieprestatiedatabank. Na deze registratie verschijnt de link om effectief in te schrijven voor het examen. Bij de inschrijving ontvangt de kandidaat een bevestiging per e-mail, die meegenomen moet worden naar het examen zelf.
Wanneer het examen doorgaat
VEKA organiseert het examen op meerdere data per jaar, met een aanbod dat systematisch aangevuld wordt naarmate de vraag toeneemt. Aangezien het aantal plaatsen per sessie beperkt is en sommige data snel volzet raken, is het aan te raden tijdig in te schrijven zodra een gewenste datum bekend is.
Slagen en herkansen
Een kandidaat-energiedeskundige type D krijgt in principe de vrije keuze van examendatum, tenzij hij al twee onsuccesvolle pogingen ondernam; in dat geval geldt een wachttijd van zes maanden na de laatste poging voor een nieuwe kans. Om te slagen moet een kandidaat minstens zestig procent van het volledige examen behalen, met minstens vijftig procent op elk afzonderlijk onderdeel van het examen.
Niet enkel voor nieuwe kandidaten: het examen als voorwaarde om erkend te blijven
Een aspect dat minder gekend is bij wie de erkenning al langer heeft: sinds de versterking van de erkenningsregeling, principieel goedgekeurd door de Vlaamse Regering op 13 oktober 2023, moet een energiedeskundige type D minstens om de vijf jaar opnieuw slagen voor het centraal examen om erkend te blijven. Dit geldt ook voor elke persoon binnen een rechtspersoon die als energiedeskundige type D optreedt. Het examen van 300 euro is dus niet enkel een eenmalige opstartkost, maar een terugkerende uitgave om de erkenning geldig te houden.
Bijkomende kosten naast het examen zelf
Naast het examengeld moet elke energiedeskundige, van zodra hij met zijn werkzaamheden start, een verzekering beroepsaansprakelijkheid afsluiten. Deze verzekering is een afzonderlijke, terugkerende kost die losstaat van het examen, maar wel een verplichte voorwaarde is om effectief als energiedeskundige type D actief te kunnen zijn.
Een vraag die de sector nog niet hardop stelt: verhoogt de vijfjaarlijkse herexaminering de instapdrempel alsnog
De onderstaande inzichten zijn onze eigen analyse en inschatting, gebaseerd op de richting die de bestaande versterking van de erkenningsregeling nu al aangeeft. Het zijn geen bevestigde toekomstige maatregelen.
Zoals we in een eerder artikel al aanhaalden, ligt de instapdrempel voor energiedeskundige type D relatief laag doordat er geen verplichte basisopleiding bestaat. De vijfjaarlijkse herexaminering, ingevoerd bij de versterking van de erkenningsregeling in 2023, verschuift een deel van die drempel echter naar de latere loopbaan: wie de erkenning wil behouden, betaalt niet enkel bij de start 300 euro, maar herhaaldelijk om de vijf jaar. Het is een plausibel scenario dat deze terugkerende kost, samen met de verplichte verzekering beroepsaansprakelijkheid, ervoor zorgt dat een deel van de deskundigen die enkel occasioneel een EPC NR opmaken, op termijn afhaakt, terwijl wie voltijds als energiedeskundige type D werkt deze kost eenvoudiger kan dragen binnen een groter aantal opdrachten. Of dit effectief tot een verdere consolidatie van de markt naar meer gespecialiseerde, voltijdse deskundigen leidt, is op dit moment nog volledig open.
Veelgestelde vragen
- Is het examengeld van 300 euro terugbetaalbaar bij niet slagen?
- Het examengeld dekt de deelname aan het examen zelf; bij niet slagen moet voor een nieuwe poging opnieuw ingeschreven en betaald worden, al kan dit in principe zonder wachttijd, zolang er nog geen twee onsuccesvolle pogingen achter de rug zijn.
- Moet ik ook betalen voor de vijfjaarlijkse herexaminering?
- Ja, het periodiek examen dat nodig is om de erkenning te behouden, verloopt via hetzelfde centraal examen van VEKA, met dezelfde kostprijs als het initiële opstartexamen.
- Kan ik me op elk moment inschrijven voor het examen?
- Inschrijven kan tot zeven dagen voor een geplande examendatum, op voorwaarde dat er nog plaatsen beschikbaar zijn; populaire data raken soms snel volzet.
- Is de kost van een voorbereidende opleiding inbegrepen in het examengeld?
- Nee, een voorbereidende opleiding is niet verplicht en wordt, indien gevolgd, apart aangerekend door de opleidingsverstrekker, los van het examengeld van VEKA.
- Wat gebeurt er als ik door overmacht niet op het examen kan verschijnen?
- Hiervoor gelden specifieke regels rond overmacht die VEKA op de eigen examenpagina toelicht; het is aangewezen dit tijdig te melden aan veka@vlaanderen.be.

